Nieuwbouwprijs Amsterdam

Nieuwbouwprijs 2021

Partners Nieuwbouwprijs

  • Amsterdam Woont
  • AT5
  • Bouwend Nederland
  • Gemeente Amsterdam
Lommerrijk – Blok E en F

Lommerrijk – Blok E en F

Opdrachtgever VOF Kolenkitbuurt Zuid, Rochdale
Architect Korth Tielens Architecten
Aannemer Bouwbedrijf M.J. de Nijs en Zonen
Projectnaam Lommerrijk – Blok E en F
Stadsdeel West
Aantal woningen 51

LommerRijk – Blok E en F: genomineerd voor de Amsterdamse Nieuwbouwprijs 2012

Bij de herstructurering van de Kolenkitbuurt ligt de nadrukt op ‘overgangen’: tussen gebouw en openbare ruimte, tussen privé en openbaar. In het stedenbouwkundig plan is zelfs voorzien in een specifieke encroachment zone, waarin deze overgangen vormgegeven worden. In Blok E en F is deze zone opgevat als een verblijfsplaats, als een van de ruimtes van de woning die tegelijkertijd deel uitmaakt van de straat. Deze ruimtes zijn begrensd door gemetselde penanten en plantenbakken, door stevige borstweringen en door bijzonder vormgegeven composieten balkonplafonds. Ook de entreepartijen van de appartementen, waarin de doorlopende borstwering elementen als bergingdeuren, bankjes en prikborden in zich opneemt, zijn stevig vormgegeven. Deze collectieve ruimtes zijn ontworpen als verblijfsruimtes die de sfeer en het afwerkingsniveau van een woning dienen te benaderen. Hierdoor begint het binnenkomen niet bij de individuele voordeur, maar meteen in de entreehal.

De beeldbepalende privébalkons liggen aan de straat en de galerij aan de collectieve binnentuin. Getracht is om zoveel mogelijk licht en zichtlijnen te genereren. Vanuit de entreepartij is de binnentuin op allerlei plaatsen zichtbaar door grote ramen die op specifieke plekken in de trappenhuizen zijn geplaatst. De materialisering van de blokken met geelbruin metselwerk, bronskleurige aluminium kozijnen en afwerkingen van beton, sluit aan bij de stenige en solide aangrenzende Erasmusbuurt.

Het Parool over Lommerrijk – Blok E en F: ‘We wilden geen toeters en bellen’

‘‘Of we hier gelukkig zijn? Zeker weten!” Seher Çiftçi (36) laat een brede lach zien. Zij woonde met haar man Serdar en hun vier kinderen een straat verderop in de Kolenkitbuurt, waar hun woning werd gesloopt. Daarvoor in de plaats kregen zij van woningcorporatie Rochdale deze nieuwe benedenwoning met vijf kamers aangeboden. Ze gingen van 62 naar 125 vierkante meter.

Graag betalen zij daarvoor ook meer: 681 euro per maand, de servicekosten inbegrepen. “Kijk eens wat een hoge kamers dit zijn,” zegt Çiftçi. “En we hebben een tuin voor én achter. Zo zou toch alle nieuwbouw moeten zijn?”

“Wij wilden ook heel graag in deze buurt blijven,” zegt zij. “We zitten dicht bij de metro en voor onze boodschappen kunnen we naar de supermarkt of naar het Bos en Lommerplein. Al deze vernieuwing komt de buurt bovendien alleen maar ten goede.”

Inderdaad, het is veelzeggend dat twee dicht bij elkaar gelegen projectenbij de tien genomineerden voor de Amsterdamse Nieuwbouwprijs zitten. Vanaf LommerRijk, zoals dit blok met 51 sociale huurwoningen in vijf woonlagen is genoemd, kijk je zo op The New Kit, de scheve woontoren die 2 oktober in deze krant is gepresenteerd.

In tegenstelling tot die markante toren is het straatbeeld van Lommer-Rijk helemaal niet zo opvallend. Maar daar was het ook niet om te doen, zegt Gus Tielens, de architect van bureau Korth Tielens: “We wilden geen icoon bouwen, geen toeters en bellen erbij.”

“We hebben de details van deze buurt goed bekeken,” zegt zij, “want dat is de grondslag van goede woningbouw. Natuurlijk, de plattegronden zijn van belang, maar de kwaliteit van het wonen heeft ook te maken met hoe het er van buiten uitziet, hoe de overgang tussen woning en straat verloopt. Dan kun je zien dat het wat toevoegt aan de wijk.”

Van begin af aan is de nadruk gelegd op nauwe samenwerking tussen opdrachtgever, aannemer en architect. “Zeker, we vormden echt een team,” zegt Gertrude van der Bijl, bedrijfsleider van bouwer M.J. de Nijs en Zonen. Al zorgde de architect wel voor enkele uitdagingen.

“De woningen zij opgetrokken van prefab beton waarop het metselwerk al was aangebracht, maar dat moest zo gemetseld zijn dat het er niet als prefab uitziet,” zegt Van der Bijl. “En Tielens heeft veel aandacht besteed aan de trappenhuizen voor de bovenwoningen. Die zijn met speciaal plaatwerk op maat bekleed, het was bijna meubelmakerswerk.”

Tielens: “Ja, ik vind die gezamenlijke ruimtes minstens zo belangrijk. Je moet daar al voor jezelf zeggen: dit is mijn woning.” De bewoners van de verdiepingen hebben bovendien ook een lift tot hun beschikking.

Al die huurders zijn heel gelukkig met deze nieuwe woningen en geven gemiddeld een 8,1 als rapportcijfer. “Het huis biedt veel ruimte en licht,” gaf iemand aan bij het onderzoek onder de bewoners. “Ze hebben mooie materialen gebruikt, zoals in het ontwerp van het trappenhuis,” zei een ander.

De jury die de tien genomineerden heeft uitgezocht, is wel wat teleurgesteld over de aanblik vanaf de straat. “Ik vind de buitenkant saai,” merkt Jolanda Koeman op. “Het is niet spannend, niet zo bijzonder,” vindt ook Ineke Genee, “maar ook niet slecht.”

Anton de Beij daarentegen: “Ik oordeel wel positief. Het zijn grote huizen met mooie hoge ruimtes.”

Al met al besloten de vijf juryleden dat LommerRijk wel degelijk bij de tien kanshebbers behoort.